Magia prosto z pasma Karpat

Około trzysta lat temu urodził się w wiosce Janowice, w rodzinie miejscowego wójta Ondry Fucimana, legendarny zbójnik Ondraszek. W wieku trzydziestu pięciu lat został zabity przez swojego kamrata Juraszka. Legendę o Ondraszku na Śląsku Cieszyńskim opowiada się do dziś… Postać znanego zbójnika postanowił ponownie przedstawić na deskach teatralnych reżyser Tomáš Kočko, który wspólnie z Leną Pešák przygotował scenariusz najnowszej premiery Sceny Lalek „Bajka” – „O zbójniku Ondraszku”. 

Opowieść o Ondraszku gościła już w Teatrze Cieszyńskim. Wówczas historię zaprezentował zespół Sceny Polskiej. Kočko wspomina: „Bogdan Kokotek, szef Sceny Polskiej zaproponował mi zrobienie musicalu o tej tematyce. Premiera „Ondraszek. Pan Łysej Góry” na Scenie Polskiej miała miejsce w 2005 roku. Teraz wracam do tematu na Scenie Lalek „Bajka”… Jednak to będzie inny „Ondraszek” niż ten zrobiony przed laty na Scenie Polskiej”. Na czym polega ta odmienność? „Sposób snucia tej opowieści będzie inny” – zaznaczył reżyser. 
Bez zdradzania widzom niespodzianki, w jaki dokładnie sposób zostaje zaprezentowana ta teatralna historia, warto podkreślić, że reżyser dysponował przed premierą bogatym materiałem źródłowym. – Mieliśmy przed sobą naprawdę wiele zgromadzonych materiałów, bo po spektaklu na Scenie Polskiej „Ondraszek. Pan Łysej Góry” robiliśmy razem z Renatą Putzlacher transgraniczny projekt mający na celu wyznaczyć zbójnickie ścieżki w Beskidach. Staraliśmy się zebrać wszystkie dostępne w literaturze podania i wzmianki o Ondraszku – mówił. Zatem trzeba było wpleść w spektakl postaci, które nie osiadają w żadnym konkretnym miejscu, sensem ich życia jest ciągła podróż, a co za tym idzie nie tylko znają lokalne podania ze Śląska Cieszyńskiego, ale i terenów znacznie dalszych. Kto to taki? Warto wybrać się na przedstawienie, by potwierdzić swoje przypuszczenia… 
„O zbójniku Ondraszku”, Scena Lalek „Bajka” Teatru Cieszyńskiego.
Przedstawienie „O zbójniku Ondraszku” zwraca uwagę od strony plastycznej i muzycznej. Za wykonanie lalek i scenografii odpowiadał Michal Hejmovský. Na scenie pojawiły się surowo ociosane drewniane kukiełki, a za całą scenografię posłużył wóz, drabina i kilka kotar, które w zależności od ustawienia przykładowo raz były szczytem górskim Goduli, na którym mieszka legendarny wąż Złotogłowiec, a innym razem zamkiem we Frydku-Mistku zamieszkałym przez ekscentryczną hrabinę i jej świtę. Aktorzy w niektórych scenach animowali kukiełkami Ondraszka i Juraszka, a z kolei w innych częściach przedstawienia sami wcielali się w te postaci. Te dwa światy – lalkowy i ludzki – płynnie przeplatały się ze sobą, nie stwarzając problemów z odbiorem spektaklu. Dzieci entuzjastycznie reagowały na perypetie małych drewnianych bohaterów, a także chętnie wchodziły w interakcje z aktorami, jak na przykład wspólne dmuchanie, by wywołać wyimaginowaną burzę lub włączanie się do wspólnego śpiewania piosenek. A utworów muzycznych nie brakowało w spektaklu „O zbójniku Ondraszku”. Tomáš Kočko, który przygotował też warstwę muzyczną przedstawienia, zdecydował się na wprowadzenie utworów granych na żywo i dało to doskonały efekt. Nic bowiem lepiej nie pasowało do tej historii jak właśnie donośny śpiew z akompaniamentem kontrabasu, skrzypiec i tamburyna. 
„O zbójniku Ondraszku”, Scena Lalek „Bajka” Teatru Cieszyńskiego.
Ondraszek to legenda Śląska Cieszyńskiego, postać, którą Tomáš Kočko porównał do lokalnej wersji supermana. Bohater ma bowiem na swoim koncie wręcz niewiarygodną liczbę przygód, bohaterskich dokonań i zasług. W rzeczywistości jednak wcale nie był takim bohaterem… Mimo tego twórców interesował pozytywny mit Ondraszka, który wciąż jest obecny w regionie Śląska Cieszyńskiego. Przy okazji najmłodsi odbiorcy dostali lekcję o tym, jaką cenę czasem trzeba ponieść za wolność, miłość oraz przyjaźń i że niestety na swojej drodze możemy spotkać złych i niebezpiecznych ludzi, którzy zechcą nam to odebrać. Ostatecznie „O zbójniku Ondraszku” to nie tylko mądre i solidnie przygotowane przedstawienie, ale też godzinna zabawa i rozrywka dla najmłodszych. Spektakl bawi i utrzymuje zainteresowanie do samego końca.
„O zbójniku Ondraszku”, Lena Pešák i Tomáš Kočko, reż. Tomáš Kočko, premiera polskojęzyczna: 2 marca 2018, Scena Lalek „Bajka” Teatru Cieszyńskiego.
03 / 03 / 2018
Małgorzata Bryl-Sikorska
Sprawdź w dziale "Z afisza", kiedy będzie grane to przedstawienie.

Czytaj też:

Co o tym sądzisz